การตัดสินใจที่ต้องใช้ทั้งศาสตร์และศิลป์

การตัดสินใจไม่ว่าจะเป็นเรื่องเล็กหรือเรื่องใหญ่ ต้องอาศัยทั้งเหตุและผล รวมไปถึงความรู้สึกที่มีต่อสิ่งสิ่งนั้น แต่ถ้าในเชิงธุรกิจจะเป็นการประยุกต์ใช้ทั้งศาสตร์และศิลป์ ในที่นี้ก็คือข้อมูลทางการตลาด

ในปี 2021 ถ้ายังคงยึดการตลาดแบบเดิมธุรกิจก็ไม่สามารถยืนหยัดในตลาดได้นาน เพราะด้วยความก้าวหน้าทางเทคโนโลยีที่เปลี่ยนไปในแต่ละปี ที่ทำให้ทัศนคติของผู้คนเปลี่ยนไปด้วยเช่นกัน ดังนั้นถ้าคิดจะเล่นในตลาดยุคนี้คงต้องหาจิ๊กซอว์ตัวใหม่ที่จะยังคงเติมให้เต็มเหมือนเดิม แต่ต้องเป็นสีใหม่ ลวดลายใหม่ และต้องไม่เคยมีในตลาดมาก่อน

จิ๊กซอว์ตัวสำคัญที่พูดถึงก็คือการทำ Market Research หรือการวิจัยตลาด ที่เป็นศาสตร์ระหว่างการตลาดและวิทยาศาสตร์มารวมไว้ด้วยกัน หรือทำความเข้าใจง่ายๆ ก็คือเป็นตัวช่วยให้เข้าใจความคิด ความรู้สึกที่แท้จริงของลูกค้าที่มีต่อสินค้า และตราสินค้า รวมถึงเป็นส่วนที่ขยายให้เห็นภาพรวมทั้งตลาดมากขึ้น เพื่อให้ทราบว่าคุณค่าธุรกิจของเรามีผลต่อตลาดมากน้อยแค่ไหน และจะสามารถพัฒนาเพิ่มเติมให้ดีขึ้นได้จากจุดไหนบ้าง

การทำ Market Research จำเป็นอย่างมากที่ผู้วิจัยต้องเข้าใจวัตถุประสงค์การวิจัยให้แน่ชัดก่อน ว่าต้องการข้อมูลแบบใดมาใช้ในการวิเคราะห์ เพราะการเก็บข้อมูลในแต่ละแบบจะนำมาซึ่งข้อมูลที่ต่างกัน โดยทั่วไปแล้วการเก็บข้อมูลจะแบ่งเป็น 2 ประเภท คือวิจัยขั้นปฐมภูมิ เป็นการเข้าไปเก็บข้อมูลกับกลุ่มตัวอย่างนั้นๆโดยตรงด้วยตัวเอง อาจจะเป็นการใช้วิธีสอบถาม สัมภาษณ์ สำรวจ หรือสังเกตการณ์ แต่การทำวิจัยประเภทนี้ต้องอาศัยเวลาและค่าใช้จ่ายที่ค่อนข้างสูง แต่จะทำให้ได้ข้อมูลที่ค่อนข้างรายละเอียด และวิจัยขั้นทุติยภูมิ ก็คือการใช้ข้อมูลที่มีอยู่แล้วหรือนำข้อมูลจากแหล่งอื่นมาวิเคราะห์ ไม่ว่าจะเป็นจากสำนักงานสถิติแห่งชาติ ธนาคารแห่งประเทศไทย สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฯลฯ แต่ข้อมูลที่นำมาใช้ต้องน่าเชื่อถือและเป็นที่ยอมรับในระดับสากล

วิธีการ Market Research ที่ได้ข้อมูลเชิงลึกและมีประสิทธิผลมากที่สุด ซึ่งก็คือการวิจัยเชิงคุณภาพ ซึ่งเป็นวิธีการที่ยาก เพราะผู้สัมภาษณ์ต้องควบคุมประเด็นที่ต้องถาม อีกทั้งต้องอาศัยทักษะและประสบการณ์ แต่วิธีการนี้อาจนำมาซึ่งคำตอบที่ไม่ได้คาดหวังและอาจเป็นประโยชน์ต่อการวิจัย แต่ถ้าเป็นการวิจัยเชิงปริมาณข้อมูลเหล่านี้จะเป็นข้อมูลตัวเลขที่สามารถอธิบายในเชิงสถิติได้ เป็นวิธีที่เป็นแบบแผน เพราะชุดแบบสอบถามทุกชุดจะต้องเหมือนกันถึงจะนำมาใช้วิเคราะห์ได้

จากข้อมูลที่ได้กล่าวมา จึงไม่แปลกใจเลยว่าทำไมการวิจัยตลาดถึงเป็นวิธีที่หลายๆธุรกิจไม่ว่าจะเป็นผู้ประกอบการเล็กหรือใหญ่ start-up ต้องเข้าใจและนำมาใช้เป็นตัวช่วยตัดสินใจทางธุรกิจ เพราะเป็นส่วนสำคัญที่จะทำให้เห็นถึงจำนวนคู่แข่งในตลาด การทำงานในองค์กรของคู่แข่ง เทรนด์ธุรกิจที่เกี่ยวข้อง ขนาดของตลาด กลุ่มผู้ซื้อ ความต้องการของผู้ซื้อ และสถานที่ที่ผู้ซื้อจะไปซื้อ รวมไปถึงข้อมูลทางเศรษฐกิจในภาพรวม เพื่อนำมาเป็นโอกาสทางธุรกิจที่จะออกผลิตภัณฑ์ใหม่ๆ หรือแนวความคิดใหม่ๆ โดยที่มีความเสี่ยงน้อยลง

 

บทความโดย : ยุพาภร พรมขรยาง – Research Associate